ต้นโพธิ์ หรือ ต้นโพ (Sacred fig)
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1434086205.jpg) https://goo.gl/cxVpgN
ชื่อสามัญ : Sacred tree, Sacred fig, Sacred fig Tree, The peepal tree, Peepul tree, Peepul of India, Pipal tree, Pipal of India, Bo tree, Bodhi Tree
ชื่อวิทยาศาสตร์ : Ficus religiosa Linn. วงศ์ : MORACEAE (วงศ์เดียวกับ มะเดื่อ ไทร ไกร กร่าง) ชื่อท้องถิ่นอื่น ๆ : สลี (ภาคเหนือ), สี สะหลี (ภาคตะวันตกเฉียงเหนือ), โพ โพธิ โพศรีมหาโพ (ภาคกลาง), ย่อง (แม่ฮ่องสอน), ปู (เขมร), โพธิใบ เป็นต้น เป็นไม้มงคลพระราชทานประจำจังหวัดปราจีนบุรี
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1436761931.jpg) https://goo.gl/JvXKM2
หมายเหตุ : คำว่า "โพธิ" แต่เดิมแล้วมิได้เป็นชื่อต้นไม้ชนิดใดชนิดหนึ่ง หากแต่เป็นชื่อเรียกของต้นไม้ที่ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าแต่ละพระองค์ทรงประทับใต้ต้นไม้ต้นนั้น ๆ และได้ตรัสรู้ ต้นโพธิ์ จึงมีความหมายว่า ต้นไม้แห่งการตรัสรู้ (โพธิ แปลว่า เป็นที่รู้หรือเป็นที่ตรัสรู้) และยังเป็นต้นไม้ที่ชาวพุทธ พราหมณ์ และฮินดู ให้ความเคารพนับถือกันอย่างสูงอีกด้วย
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1434445228.jpg) https://goo.gl/uJiX0w
โพธิญาณพฤกษา พันธุ์ไม้ที่พระพุทธเจ้า 28 พระองค์ ประทับตรัสรู้ https://goo.gl/4lFMcI
ต้นโพธิ์ (ต้นอัสสัตถะ)
ในพระไตรปิฎกเล่มที่ 33 พระสุตตันตปิฎก เล่ม 25 ขุททกนิกาย พุทธวงศ์ โคตมพุทธวงศ์ กล่าวไว้ว่า พระพุทธเจ้าองค์ที่ 28 พระนามว่า พระโคตมพุทธเจ้า ทรงบำเพ็ญเพียรประพฤติทุกรกิริยาอยู่ 6 ปี จึงได้ประทับ ตรัสรู้พระสัมมาสัมโพธิญาณ ณ ควงไม้อัสสัตถะ ริมฝั่งแม่น้ำเนรัญชรา
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1436634284.jpg) https://goo.gl/mQRaXa
"ต้นอัสสัตถะ" หรือ "ต้นอัสสัตถพฤกษ์" นั้น รู้จักกันดีในชื่อของ ต้นโพ, ต้นโพธิใบ, ต้นโพธิ์ หรือพระศรีมหาโพธิ ชาวลังกาเรียกว่า Bodhi tree และชาวอินเดียเรียกว่า Pipal เป็นต้นไม้ที่มีความสำคัญอย่างยิ่งในพระพุทธประวัติ อีกชนิดหนึ่ง เพราะเจ้าชายสิทธัตถะราชกุมาร ในระหว่างบำเพ็ญพรตเพื่อหาสัจธรรมนั้น ได้ทรงเลือกนั่งประทับ ที่โคนต้นโพธิ์จนกระทั่งพระองค์ได้ตรัสรู้พระสัมมาสัมโพธิญาน คือ อริยสัจ 4 อันประกอบด้วย ทุกข์ สมุทัย นิโรธ และมรรค เมื่อวันเพ็ญขึ้น 15 ค่ำ เดือน 6
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1436762037.jpg) https://goo.gl/JvXKM2
ต้นโพ ไม่ใช่ ต้นโพธิ์ แต่ต้นโพบางต้นก็เป็นต้นโพธิ์ คลิกอ่าน https://goo.gl/VBTMLK
โพ (มักเขียนว่า โพธิ์[1]) (คำว่า "โพ" มาจากภาษาสิงหล; เป็นต้นไม้สปีชีส์หนึ่งของไทรหรือมะเดื่อ เป็นพืชพื้นเมืองของอินเดีย, เนปาล, ศรีลังกา, ตะวันตกเฉียงใต้ของจีน และ อินโดจีน เป็นต้นไม้ขนาดใหญ่ ผลัดใบในฤดูร้อน สูงได้ถึง 30 เมตร ลำต้นมีเส้นผ่าศูนย์กลางได้ถึง 3 เมตร
มีถิ่นกำเนิดในประเทศอินเดีย เป็นไม้ยืนต้นขนาดใหญ่ผลัดใบ แตกกิ่งก้านสาขาออกเป็นพุ่มใหญ่ รูปทรงของ ลำต้นสวยงาม ปลายกิ่งลู่ลง กิ่งอ่อนเกลี้ยง ตามกิ่งมีรากอากาศห้อยลงมาบ้าง ลำต้นมีความสูงประมาณ 20-30 เมตร ลำต้นเส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 1.5-3 เมตร และมีน้ำยางสีขาว เปลือกต้นเรียบเป็นสีน้ำตาลปนเทา โคนต้นเป็นพูพอนขนาดใหญ่
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1435574599.jpg) https://goo.gl/SsYHRT
ต้นโพ ในสกุล Ficus มี 2 ชนิด คือ โพธิใบ Ficus religiosa Linn. ส่วนอีกชนิดหนึ่งเรียก โพขี้นก หรือ โพประสาท มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Ficus rumphii Blume. (Mock Bodh Tree)
ข้อแตกต่างของโพ 2 ชนิดนี้คือ ใบและผล ใบของโพขี้นกขนาดใบจะเล็กกว่าของโพธิใบมาก (ติ่งปลายใบ ไม่เกิน 2 เซนติเมตร) ผลสุกของโพขี้นกมีสีดำ ส่วนของโพธิใบจะมีสีแดงคล้ำหรือม่วงดำ
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1434556291.jpg) https://goo.gl/tBEy6F
ใบ เป็นใบเดี่ยว ออกเรียงสลับ ลักษณะของใบเป็นรูปหัวใจ ปลายใบแหลมและมีติ่งหรือหางยาว (ปลายติ่ง บางใบมีความยาวมากกว่าครึ่งหนึ่งของใบ) โคนใบมนเว้าเข้าหาก้านใบเป็นรูปหัวใจ ใบมีขนาดกว้างประมาณ 8-15 เซนติเมตร และยาวประมาณ 12-24 เซนติเมตร ผิวใบเกลี้ยงเป็นมัน เนื้อใบค่อนข้างเหนียว ใบมีลักษณะห้อยลง แผ่นใบเป็นสีเขียวนวล ๆ ส่วนยอดอ่อนหรือใบอ่อนเป็นสีน้ำตาลแดง ก่อนใบจะร่วงหล่นจะเปลี่ยนเป็นสีเหลือง ก้านใบยาวและอ่อน มีความยาวได้ประมาณ 8-12 เซนติเมตร มีหูใบยาวประมาณ 0.5-1 เซนติเมตร หลุดร่วงได้ง่าย เมื่อลมพัดจะแกว่งไกวไปมาทำให้เกิดเสียงล้อสายลมน่าฟัง ส่วนปลีที่หุ้มส่วนยอดอ่อนสีครีมหรือสีงาช้างอมชมพู
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1435498679.jpg) Squirrel on Bodhi Tree at Mahābodhi Temple in Bodhgaya (Buddhagaya) https://goo.gl/DMuALc - photo by : Anandajoti Bhikkhu
ผล เป็นผลรวม ผลสดแบบมะเดื่อ ทรงกลม สีม่วงดำ ออกผลตลอดปี ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 0.8 เซนติเมตร ผลอ่อนสีเขียว เมื่อสุกแล้วจะเปลี่ยนเป็นสีชมพูม่วง สีแดงคล้ำ หรือม่วงดำและร่วง หล่นลงมา ออกผลตลอดปี
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1435596734.jpg) https://goo.gl/i4bYgQ
ขยายพันธุ์ ด้วยวิธีการเพาะเมล็ด ใช้กิ่งชำ หรือใช้กระโดงจากราก แต่ส่วนมากแล้วจะเจริญเติบโตจากสัตว์นำพา เช่น นกมากินเมล็ดและไปถ่ายทิ้งไว้ ก็จะเกิดเป็นต้นใหม่ขึ้นมา เจริญเติบโตได้ในดินทุกชนิด ต้องการน้ำปานกลาง พบขึ้นทั่วไปทั้งในทวีปเอเชีย ปากีสถาน จีนตอนใต้ และภูมิภาคอินโดจีน
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1434647833.jpg) https://goo.gl/b5hwv9
ด้านภูมิทัศน์ : ให้ร่มเงา และทนต่อสภาพแวดล้อมต่างๆ ได้ดี ประโยชน์ : เปลือกต้นทำยาชง แก้โรคหนองใน ใบและยอดอ่อนแก้โรคผิวหนัง
ประโยชน์และสรรพคุณของต้นโพธิ์ (โพ) https://goo.gl/9zqC5h
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1435467033.jpg) https://goo.gl/YoJAqm
ประวัติต้นพระศรีมหาโพธิ์ https://goo.gl/A2p7xZ
หมายเหตุ : ปัจจุบันต้นโพธิ์ที่สำคัญที่สุดอยู่ที่พุทธคยา ประเทศอินเดีย แต่ไม่ใช่ต้นเดิมเมื่อครั้งพุทธกาล แต่เป็นต้นที่แตกหน่อมาจากต้นเดิม เนื่องจากต้นโพธิ์ที่พระพุทธองค์เคยประทับ ได้ถูกโค่นทำลายไปแล้ว แต่ด้วย บุญญาภินิหารเมื่อได้นำน้ำนมโคไปรดที่ราก จึงเกิดมีแขนงแตกขึ้นมาใหม่ และได้มีชีวิตอยู่มาอีกไม่นานก็ตายไปอีก แล้วกลับแตกหน่อขึ้นมาใหม่อีกครั้งหนึ่ง ซึ่งต้นที่เหลืออยู่ในปัจจุบันนับเป็นต้นที่ 4 แล้ว
ต้นโพธิ์ เป็นต้นไม้ที่มีความสำคัญทางพระพุทธศาสนาอย่างยิ่ง ดังความในพุทธประวัติ ต้นโพธิ์ เป็นสหชาติกับพระพุทธเจ้า (สหชาติ หมายถึงบุคคลหรือต้นไม้ที่เกิดขึ้นในวัน เดือน ปี เดียวกัน กับพระพุทธเจ้า) ต้นโพธินี้เป็น 1 ใน 7 ของสหชาติ
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1434612759.jpg)
อ้างอิง : https://www.gotoknow.org/posts/297163 https://www.dhammajak.net/board/viewtopic.php?t=12393 https://www.thaigoodview.com/node/111994 https://www.rspg.or.th/homklindokmai/budhabot/pho.htm
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1436745471.jpg) มหากาพย์ละครซีรี่ย์ พระพุทธเจ้า มหาศาสดาโลก
https://goo.gl/HLpm8Y
พระพุทธเจ้า
Create Date : 13 กรกฎาคม 2558 |
Last Update : 8 มกราคม 2564 21:37:41 น. |
|
49 comments
|
Counter : 34583 Pageviews. |
![](../images/bg-follower.png) |
|
วันฝนพรำ คลิกที่นี่ค่ะ