ดอกลำโพง (Datura)
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1447564708.jpg)
ลำโพง เป็นไม้ล้มลุก อายุประมาณ 1-2 ปี อยู่ในวงศ์ Solanaceae เช่นเดียวกับพริกและมะเขือ ลักษณะ หลายอย่างจึงคล้ายกับมะเขือ เป็นไม้พุ่มเตี้ยพอ ๆ กับต้นมะเขือ ดอกมีขนาดใหญ่ มีทั้งชนิดดอกซ้อนและไม่ซ้อน ลักษณะคล้ายดอกแตรนางฟ้า ซึ่งข้อมูลสับสนกันมาก ดอกลำโพงจะมีเพียง 2 สีเท่านั้น คือ สีม่วง สีขาว และหรือ สีครีม ซึ่งอาจนับรวมเป็นสีขาว ... ดอกสีม่วงมีชื่อเรียกว่า "ลำโพงกาสลัก" ส่วนชนิดดอกขาว เรียกลำโพง หรือลำโพงขาว
ลำโพง มีทั้งหมดกว่า 20 ชนิด ซึ่งรวมถึงไม้สกุลใกล้เคียงอย่าง Brugmansia ที่บ้านเราเรียกว่าดอกแตรนางฟ้า หรือลำโพง? แต่ ลำโพง (Datura) แตกต่างจาก แตรนางฟ้า (Brugmansia) ตรงที่เป็นไม้พุ่มขนาดเล็ก ดอกบาน ตั้งขึ้นจากพุ่มใบ ขณะที่ แตรงนางฟ้า (Brugmansia) เป็นไม้ต้นขนาดเล็กถึงกลางและดอกใหญ่ห้อยระย้า คว่ำลงจากกิ่งก้านสาขา https://goo.gl/x6hALy
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1447368042.jpg) ลำโพงกาสลัก https://goo.gl/hztfzn
ลำโพงกาสลัก
ชื่อเรียกอื่น ๆ : มะเขือบ้าดอกดำ (ลำปาง), ลำโพงกาสลัก (ชุมพร, สุราษฎร์ธานี), กาสลัก, ลำโพงแดง และลำโพงดำ ชื่อวิทยาศาสตร์ : Datura metel L. var. fastuosa (Bernh.) Danert. ชื่อพ้อง : Datura fastuosa L.
ชื่อสามัญ : Thorn Apple, Jimson Weed วงศ์ : SOLANACEAE (วงศ์เดียวกับ พริก, มะเขือ, มะเขือเทศ, พิทูเนีย, ยาสูบ)
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1447399451.jpg) ลำโพงกาสลัก https://goo.gl/7AwxWM
ลำโพง เป็นไม้วงศ์เดียวกับมะเขือ ลักษณะหลายอย่างจึงคล้ายกับมะเขือ เพียงแต่ต้นมีขนาดใหญ่กว่ามะเขือ ทั่วไปอยู่มาก (ยกเว้นมะเขือพวง) ขนาดลำต้นเท่ากับต้นมะเขือพวง แตกกิ่งก้านออกไปรอบ ๆ ต้น ลำต้นเปราะ แต่เปลือกต้นกลับเหนียว มีถิ่นกำเนิดในอินเดีย และชายฝั่งทะเลเมดิเตอร์เรเนียน มีฤทธิ์หลอนประสาท
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1447476217.jpg) ลำโพงกาสลัก https://goo.gl/78gP5o
ดอกลำโพง มีทั้งชนิดดอกซ้อนและไม่ซ้อน ดอกเป็นกรวยปากบานลักษณะคล้ายลำโพงโบราณ ดอกลำโพงจะบานช่วงหัวค่ำและจะหุบช่วงบ่ายของวันถัดไป
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1447628129.jpg) ลำโพงกาสลัก https://goo.gl/7AwxWM
กลีบดอกของลำโพงกาสลัก (Datura metel Linn. Var. fastuosa Safford) มักเป็นสีม่วงเช่นเดียวกับสีลำต้น กิ่งและก้านใบ ลำโพงเป็นดอกไม้สวยซ่อนพิษ ทุกส่วนของลำต้น ใบ ดอก ผล มีคุณสมบัติเป็นพิษทั้งสิ้น เพราะมีสารอัลคาลอยด์ (alkaloid) หลายชนิดที่ออกฤทธิ์ต่อระบบประสาท สารพิษในต้นลำโพงไม่สามารถทำลาย ด้วยความร้อน เมื่อบริโภคเข้าไปจะทำให้เกิดอาการประสาทหลอนหรือเพ้อคลั่ง
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1447490717.jpg) ลำโพงกาสลัก https://goo.gl/cVWP96
ใช้เป็นยาสมุนไพร โดยเมล็ดใช้หุงทำน้ำมันใส่แผล แก้กลากเกลื้อน ผื่นคัน, ใบสดตำพอกฝี แก้ปวดบวมอักเสบ ใบและยอด มีอัลคาลอยด์ hyoscyamine และ hyoscine ใช้แก้อาการปวดท้องเกร็ง และขยายหลอดลม แก้หอบหืด ดอกใช้สูบเพื่อแก้อาการหอบหืดได้ https://goo.gl/zIKly7
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1447338089.jpg) ลำโพงกาสลัก https://goo.gl/PaiISN
ผลลำโพง เมื่อดอกร่วงโรยไปก็จะติดผล ผลกลมเหมือนมะเขือเปราะ มีหนามรอบผล โตประมาณ 1-1.5 นิ้ว มีเมล็ดสีดำจำนวนมาก ดอกออกทั้งปี ขยายพันธุ์ด้วยเมล็ดและปักชำ
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1447337508.jpg) ลำโพงกาสลัก https://goo.gl/PaiISN
ลำโพงกาสลัก ดอกสีม่วง ลำต้น กิ่ง และก้านใบ สีม่วงเข้มดำมัน ผลรูปทรงค่อนข้างกลม ผิวเป็นขนคล้าย หนามเป็นตุ่ม เนื้ออ่อนเป็นตุ่ม ๆ รอบขั้วเป็นแผ่นกลมหนาริมคม ผลสีเขียวอมม่วง
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1447506688.jpg) ลำโพงกาสลัก https://goo.gl/EHsS58
อาการที่เกิดจากพิษของลำโพง ปกติจะมีอาการภายในเวลา 30-60 นาที หลังจากกินเมล็ดลำโพงหรือ ส่วนต่าง ๆ ของลำโพง และอาการจะดำเนินต่อไปอีก 2-3 วันเนื่องจากสารอัลคาลอยด์ (alkaloid) ในลำโพง จะออกฤทธิ์อย่างช้า ๆ ในระบบทางเดินอาหาร
อาการเบื้องต้นที่พบบ่อยคือปากคอแห้ง กระหายน้ำ กลืนอาหารและน้ำด้วยความยากลำบาก ต่อมาสายตาพร่ามัว ระบบประสาทกลางถูกกระตุ้น มีอาการเคลิบเคลิ้มเป็นสุข ประสาทหลอน เพ้อคลั่ง หัวใจเต้นเร็ว ความร้อนใน ร่างกายสูงผิดปกติ ความคิดสับสน ความจำเสื่อม พูดลำบาก รูม่านตาขยาย ผิวหนังร้อนแดงและแห้ง ชีพจรเต้นอ่อน แต่เร็ว ใจสั่น ความดันโลหิตสูง ปัสสาวะคั่ง กล้ามเนื้อทำงานไม่ประสานกัน อาจมีอาการรุนแรงถึงขั้นเสียชีวิตได้
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1447474329.jpg) ลำโพงกาสลัก https://goo.gl/u6u6Tt
แม้แพทย์แผนโบราณของไทยจะใช้ลำโพงรักษาโรคได้มากมาย แต่ก็เตือนให้ระวังเป็นอย่างยิ่งถึงการใช้ เมล็ดลำโพง เพราะเชื่อว่ามีพิษทางเมาเบื่ออย่างรุนแรง อาจทำให้เป็นบ้าหรือถึงตายได้ จึงมีชื่อเรียกอีกอย่างหนึ่ง ว่ามะเขือบ้า เรียกคนบ้าบางจำพวกว่า "บ้าลำโพง" เพราะเชื่อว่าเกิดจากการกินหรือสูบลำโพงนั่นเอง
ในการทำยา นิยมใช้ลำโพงกาสลัก ดอกสีม่วงดำ ยิ่งซ้อนมากชั้นยิ่งมีฤทธิ์แรง ส่วนลำโพงขาว จะมีลำต้น และใบสีเขียวอมเหลือง ดอกสีขาว มีชั้นเดียว ผลสีเขียว ผิวมีหนามยาว
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1447367946.jpg) ลำโพงขาว https://goo.gl/roNQyE
ชื่อสามัญ : ลำโพงขาว ชื่อวิทยาศาสตร์ : Datura alba Nees
เป็นไม้พุ่ม อายุหลายปี ลำต้นอ่อน สูงประมาณ 1–2 เมตร ลำต้นและกิ่งสีเขียว ใบเดี่ยวเรียงสลับ รูปไข่ สีเขียวเข้ม กว้าง 8-15 เซนติเมตร ยาว 10-20 เซนติเมตร ขอบใบหยักเป็นซี่ฟันหยาบ ๆ ฐานหรือ โคนใบมักไม่เสมอกัน
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1447490521.jpg) ลำโพงขาว https://goo.gl/7l4QLr
ลำโพงขาว ดอกสีขาว ลำต้นและกิ่งก้านสีเขียว
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1447338021.jpg) ลำโพงขาว https://goo.gl/PaiISN
ผลลำโพง ปกคลุมด้วยหนามแหลมและแข็ง พอแก่จัดจะแตกออก ภายในมีเมล็ดสีน้ำตาลอ่อน เมล็ดกลมแบนเหมือนเมล็ดมะเขือจำนวนมาก
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1447575703.jpg) ลำโพงขาว (ครีม) https://goo.gl/EoswNz
![](https://www.bloggang.com/data/f/fasaiwonmai/picture/1447575519.jpg) ลำโพงกาสลัก https://goo.gl/0kZT4M
ปัจจุบันคนไทยส่วนใหญ่ถือว่าลำโพงเป็นวัชพืชชนิดหนึ่ง ซึ่งตรงข้ามกับความเชื่อของคนในอดีต ที่เห็นเป็น สมุนไพรชนิดหนึ่ง ไม่แน่ว่าสักวันหนึ่งในอนาคต อาจจะมีคนเห็นคุณค่านำ "ดอกลำโพง" มามอบให้กัน ในวันวาเลนไทน์ก็เป็นได้
----------------------------
อ้างอิง : https://www.samunpri.com/?p=6365 https://thaiherbal.org/3220/3220 https://goo.gl/u6u6Tt https://www.doctor.or.th/article/detail/4262 https://goo.gl/cLpBCp
John Lennon - Imagine
Create Date : 16 พฤศจิกายน 2558 |
Last Update : 9 มกราคม 2564 20:51:39 น. |
|
36 comments
|
Counter : 15467 Pageviews. |
![](../images/bg-follower.png) |
|
ผักเสี้ยนฝรั่ง (Cleome spinosa) คลิกที่นี่ค่ะ