• อะไรคือรหัสคดี ?

ที่มาและคำแปลของรหัสคดี ถ้อยคำภาษาไทยง่ายๆที่มีค่าเท่ากับ Mystery และใช้กันจนคุ้นเคยก็มีอยู่ นั่นคือ "เรืองลึกลับ" หรือ "นิยายลึกลับ” เพียงแต่ผมเดือดร้อนไปเองด้วยรู้สึกว่า นอกจากมันเป็นคำดาดๆ แล้ว ยังไม่เท่ ไม่ชัดเจน และที่สำคัญคือไม่ครอบคลุม สมองของผมคิดอยู่ไม่นานก็พบกุญแจไชปริศนา ให้เอาคำดาดๆนี่แหละมาพลิกเหลี่ยมดู ขยับจากภาษาไทยไปเป็นแขกเท่านั้นเอง เรื่อง = คดี ลึกลับ = รหัส เพราะฉะนั้น เรื่องลึกลับ = รหัสคดี บังเอิญเหลือเกินคำว่า “รหัส” ยังเทียบกลับเป็นภาษาอังกฤษได้ อีก 2 คำ 2 ความหมาย นั่นคือ Secret กับ Code ตรงนี้เองที่ทำให้ศัพท์ “รหัสคดี” กินความหมายครอบคลุมกว่าคำว่า “เรื่องลึกลับ” และ “นิยายลึกลับ” โดยส่วนตัวแล้ว เมื่อเอ่ยคำว่า “ลึกลับ” ผมรู้สึกกระเดียดไปทายไสยศาสตร์ ประเภทพ่อมดหมอผีปีศาจอสุรกาย มากกว่าความเป็นวิทยาศาสตร์ที่ต้องอิงอยู่กับข้อเท็จจริง ความมีเหตุมีผล และอาจสามารถพิสูจน์ได้ ในขณะที่วรรณกรรมประเภท Mystery ของฝรั่งแม้จะแผ่กิ่งก้านบางส่วนออกไปทาบทามกับ “นิยายสยองขวัญ” (horror story) แต่ร่มเงาส่วนใหญ่ของมันยังอยู่ที่ “นิยายสืบสวน” (detective story) และ “อาชญนิยาย” (crime story) เป็นหลัก แน่นอนว่ายังแยกเป็นประเภทย่อย(subgenre) ได้อีกหลายแบบ หลายลักษณะ เช่น นิยายสายลับ นิยายระทึกขวัญ นิยายเขย่าขวัญ ฯลฯ และอีกหลายประเภทย่อยเหลือเกินที่ผมยังหาคำศัพท์ไทยมาเทียบให้ตรงใจไม่ได้ เช่น cozie, police procedural, private eye, hard-boil, noir fiction ฯลฯ จากหนังสือรหัสคดี เล่ม 1   Create Date : 05 เมษายน 2548     Last Update : 6 มีนาคม 2549 18:49:50 น. Counter : 396 Pageviews.   2 comment Share to Facebook Tweet

นิยามของคำว่ารหัสคดี “รหัสคดี” หมายถึง “เรื่องเล่าที่เน้นการคลี่คลายปัญหาซ่อนเงื่อนของเหตุการณ์ชุดหนึ่ง” เอ ฟังดูแล้วไม่น่าจะต่างจากเรื่องแต่งโดยทั่วไป ที่มักเกี่ยวกับปมเงื่อนๆเล็กซึ่งจะกระจ่างออกมาในท้ายที่สุด เช่น ใครคือคนที่นางเอกชอบอยู่ อะไรเป็นสาเหตุทำให้ธุรกิจของตัวละครสำคัญพังไม่เป็นท่า ที่ยกตัวอย่างมาเป็นแค่ “เกี่ยวพัน” แต่ยังไม่ถึงขั้น “เน้น” เมื่ออ่านรหัสคดีเรามักจะพบเสมอว่า การไขปัญหาลึกลับอันเป็นหัวใจของวิธีนำเสนอนั้นจะก่อให้เกิดความคลุมเครือยี่งขึ้น กล่าวง่ายๆ ยิ่ง “เน้น” ก็ยิ่งพันกันยุ่ง ยิ่ง “เน้น” ผู้อ่านจะยิ่งปวดหัว-แต่ยิ่งสนุก ! มีกฎย่อมมีข้อยกเว้นฉันใด มีกรอบก็ย่อมมีการเหลื่อมซ้อนกันฉันนั้น นิยามเปรียบเสมือนรั้วที่ล้อม ไว้เพื่อบอกขอบเขตของเนื้อที่บ้านรหัสคดี ว่ากว้างขวางเพียงใด ทิศไหนจรดกับอะไรบ้าง แต่มันก็เป็นเพียงรั้วเตี้ยๆ ที่เราสามารถกระโดดข้ามไปมาได้แม้เจ้าของบ้านจะปิดประตู้รั้วลั่นกุญแจ ในรอบ 50 ปีที่ผ่านมา งานวรรณกรรมที่ติดฉลาก “รหัสคดี” จำนวนมากไม่ได้ถือเอาปัญาหาซ่อนเงื่อนและการคลี่คลายคดีอาชญากรรมเป็นหัวใจสำคัญของโครงสร้างอีกแล้ว แทนที่จะเน้นการสืบหาตามสูตร “ใครเป็นคนทำ” (whodunit) เนื้อหาส่วนใหญ่กลับไปมุ่งอยู่ที่การศึกษาตัวละครบ้าง การสะท้อนภาพสังคมบ้าง หรือไม่เน้นความตื่นเต้นเร้าใจจนเลยเถิด ยิ่งกว่านั้น หลายเรื่องยังบรรยายสมจริงจนละเอียดลออเกี่ยวกับการทำงานของตำรวจ แง่มุมทางกฎหมาย การวิเคราะห์พฤติกรรมและจิตใจของอาชญากร จากหนังสือรหัสคดี เล่ม 1   Create Date : 05 เมษายน 2548     Last Update : 6 มีนาคม 2549 18:50:10 น. Counter : 71 Pageviews.   1 comment Share to Facebook Tweet

• Jekyll
• Yensid
• Webmaster - BlogGang

• คลับนักสืบ
• DaFont
• PopcornMag
• BlogGang.com