https://goo.gl/1SxDRX


 

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Michelia champaca Linn.

Common name : Champaca, Champak, Orange Chempaka, Golden Champa,
Sonchampa, Yellow Jade Orchid Tree, Fragrant Himalayan champaca, Michelia champaca

ชื่อท้องถิ่นอื่น ๆ : จำปาเขา จำปาทอง (นครศรีธรรมราช), จำปาป่า (สุราษฎร์ธานี),
จุมปา จุ๋มป๋า (ภาคเหนือ), จำปากอ (มลายู-ภาคใต้), มณฑาดอย เป็นต้น

วงศ์ : Magnoliaceae (วงศ์เดียวกับจำปี)
ถิ่นกำเนิด : ตอนใต้ของจีน อินเดีย ไทย มาเลเซีย และ อินโดนีเซีย


 

https://goo.gl/d3mj9g



จำปา เป็นไม้ยืนต้นขนาดกลางถึงใหญ่ ความสูง 10-15 เมตร มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Michelia champaca Linn.
อยู่ในวงศ์ Magnoliaceae เช่นเดียวกับจำปี ลักษณะทั่วไปคล้ายกับจำปี แต่ใบจำปีจะเขียวเข้มและเป็นมันกว่า
ใบจำปา ดอกจำปามีกลีบใหญ่และยาวแต่บางกว่ากลีบดอกจำปี กลีบดอกจำปาสีเหลืองอมส้ม


 

https://goo.gl/D7kKp9



เชื่อกันว่าจำปามีถิ่นกำเนิดในประเทศอินเดีย เพราะชื่อวิทยาศาสตร์ของจำปามีคำลงท้ายว่า champaca
ซึ่งเป็นชื่อของจำปาในประเทศอินเดีย ภาษาฮินดีเรียกจำปาว่า จัมปา คนไทยคงเรียกชื่อจำปาตามคนอินเดียนี่เอง
ส่วนภาษาสันสกฤตเรียก จัมปกะ สันนิษฐานว่าชื่อวิทยาศาสตร์ของจำปามาจากภาษาสันสกฤต

คนอินเดียคงนำจำปามาเมืองไทยพร้อม ๆ กับการติดต่อค้าขาย และเผยแพร่อารยธรรม (เช่น ภาษา ศาสนา
การปกครอง ฯลฯ) มานับพันปีแล้ว ความนิยมและความเชื่อของคนอินเดียที่มีต่อจำปา ก็คงถ่ายทอดมาสู่
คนไทยมาตั้งแต่โบราณกาลแล้วเช่นเดียวกัน





www.gardenart2003.com



ลักษณะทางพฤกษศาสตร์

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ ทั้งจำปี-จำปา เป็นไม้ยืนต้นมีลักษณะเป็นพุ่มใหญ่ ใบเป็นใบเดี่ยว กว้าง
 ปลายใบแหลม การออกดอกจะออกที่บริเวณส่วนยอดของกิ่งและตามซอกใบ ดอกมีกลิ่นหอมแต่กลิ่นจะ
แตกต่างกัน กลีบดอกจำปีมีสีขาว-ขาวครีม ส่วนจำปานั้นกลีบดอกสีเหลืองอมส้ม ที่เราเรียกกันว่า "สีดอกจำปา"
กลีบดอกมี 10-12 กลีบ ภายในดอกประกอบด้วยเกสรตัวเมีย 1 อันและเกสรตัวผู้มากกว่า 1 อัน


 

https://goo.gl/pJXgGk

 

ต้นจำปา มีอายุเฉลี่ยโดยประมาณ 5–6 ปี เริ่มออกดอกเมื่ออายุ 1 ปีถึง 1 ปีครึ่ง ให้ดอกมากสุด
เมื่ออายุ 3-5 ปี เฉลี่ย 70 ดอกต่อต้น ดอกสีเหลืองอมส้ม ออกดอกตลอดปี ดอกเริ่มแย้มส่งกลิ่น
หอมช่วงพลบค่ำและบานช่วง ตี 2–ตี 3




https://www.thaigoodview.com/node/180420



ลักษณะของจำปา

• ต้นจำปา ลำต้นตรงมีความสูงประมาณ 15-30 เมตร ลักษณะเป็นทรงพุ่มโปร่งเป็นรูปกรวยคว่ำ
 ค่อนข้างโปร่ง แตกกิ่งจำนวนมากที่ยอด ที่เปลือกมีสีเทาอมขาว

https://goo.gl/Qt76e6



• ใบจำปา ลักษณะใบเป็นใบเดี่ยว ใบใหญ่สีเขียวเป็นมัน ลักษณะใบคล้ายรูปรีแกมขอบขนาน ใบกว้างประมาณ
4-10 เซนติเมตร และยาวประมาณ 10-25 เซนติเมตร โคนใบสอบ ปลายใบแหลม เนื้อใบบาง ใบอ่อนจะมีขน
ส่วนใบแก่จะเกลี้ยง ใบมีเส้นใบประมาณ 16-20 คู่ และก้านใบยาวประมาณ 2-4 เซนติเมตร โคนก้านใบป่อง

https://goo.gl/e51WGm

 

• ดอกจำปา ลักษณะเป็นดอกเดี่ยวสีเหลืองอมส้ม ดอกมีกลิ่นหอมแรง ออกดอกตามซอกใบใกล้ ๆ ปลายกิ่ง
ดอกตั้งขึ้น ดอกตูมเป็นรูปกระสวย มีแผ่นสีเขียวคลุมอยู่และจะหลุดไปเมื่อดอกบาน ที่กลีบดอกและกลีบเลี้ยง
จะมีลักษณะเหมือนกัน มีจำนวน 12-15 กลีบ แต่ละกลีบรูปยาวรีแกมรูปหอกกว้างประมาณ 1-1.5 เซนติเมตร
และมีความยาวประมาณ 4-4.5 เซนติเมตร ดอกจะเริ่มแย้มและส่งกลิ่นหอมในช่วงพลบค่ำ และในเช้าวันถัดมา
กลีบดอกก็จะกางออกจากกัน และร่วงหล่นในช่วงเย็น ดอกจำปาสามารถออกดอกได้ตลอดทั้งปี แต่จะมีมาก
หน่อยในช่วงต้นฤดูฝน แต่ต้องใช้เวลาปลูกนานกว่า 3 ปีจึงจะออกดอกเต็มที่

https://goo.gl/z9iKxG



• ผลจำปา จะออกเป็นกลุ่ม ช่อยาวประมาณ 6-9 เซนติเมตร ประกอบด้วยผลย่อยค่อนข้างกลม มีเส้นผ่า
ศูนย์กลางประมาณ 1 เซนติเมตร เปลือกเขียวมีจุดประขาว สามารถติดผลได้ดี เมื่อแก่จะแตกด้านเดียว
มีเมล็ดสีดำหลายเมล็ด เปลือกหุ้มเมล็ดสีแดงแสด มีขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 0.5 เซนติเมตร

จำปาแคระ  https://goo.gl/56yTQS



การขยายพันธุ์ จำปามักติดเมล็ดมาก ต่างจากจำปีซึ่งไม่ค่อยติดเมล็ด การขยายพันธุ์จำปาจึงนิยมใช้วิธี
เพาะเมล็ด ซึ่งง่ายกว่าจำปีที่ต้องใช้การตอนเป็นหลัก

ปัจจุบันมีการขยายพันธุ์โดยการทาบกิ่งและตอนกิ่ง เพราะจะได้ต้นที่เจริญเติบโตเร็วกว่าการเพาะเมล็ด
แต่ไม่นิยมมากนัก เพราะจำปาจะออกรากยากกว่า ก่อนตอนจะต้องเตือนกิ่งทิ้งไว้ก่อน จึงจะทำการตอนได้

https://goo.gl/u8n21u

จำปี-จำปา เป็นไม้ที่ชอบน้ำมาก จึงจำเป็นต้องรดน้ำทุกวัน โดยเฉพาะในช่วงฤดูแล้งมาก ๆ อาจต้องรดน้ำ
วันละ 2 ครั้ง ก็ได้ ถ้าให้น้ำไม่เพียงพอก็จะออกดอกน้อย ไม่ชอบน้ำขัง จะทำให้ตายได้ ดินที่ใช้ปลูก
ควรเป็นดินร่วน โปร่ง อุดมสมบูรณ์


 

จำปาแคระ  https://goo.gl/Lj1P04



จำปาแคระ เป็นไม้กลายพันธุ์เกิดจากการเพาะเมล็ดของ จำปาทอง ต้นสูงเพียง 2-3 เมตรเท่านั้น แตกต่าง
จากต้นแม่อย่างชัดเจน สามารถมีดอกดกเต็มต้น สีเข้มกว่าจำปาทองและมีกลิ่นหอมแรง หอมจัดในช่วงเช้าตรู่
พอสายกลิ่นจะจางลงเล็กน้อย


 

ดอกจำปา เป็นดอกไม้ฝาแฝดที่มีลักษณะคล้ายดอกจำปี ด้วยรูปดอกและกลีบที่มีลักษณะคล้ายกัน
แตกต่างกันที่สีของดอก จำปาจะมีสีเหลืองอมส้มและขนาดใบเล็กกว่าจำปี





https://www.mof.or.th/web/agriculture.php?id=49&cat=22



 

นวล ๆ อย่างนี้น่าเป็นจำปีสีนวล  https://goo.gl/FuDjbU

ประโยชน์และสรรพคุณของจำปา
https://goo.gl/Qt76e6

ดอกและเมล็ดใช้ทำยาแก้ไข้ แก้โรคธาตุเสีย แก้คลื่นเหียน และทำอุบะร้อยมาลัย
ดอกแห้ง ปรุงยาหอมบำรุงหัวใจ แก้คลื่นไส้ แก้ไข้ ขับปัสสาวะ จัดอยู่ในเกสรทั้งเจ็ด
ใบ แก้โรคประสาท เปลือกต้น แก้ไข้








ดอกจำปา : บุปผาแห่งราชสำนักสยามสู่ทรัพย์สินมีค่าของแผ่นดิน
พวงดอกจำปาทองคำ ในศาลาเครื่องราชอิสริยยศฯ
https://goo.gl/idmYOI



วิธีทำชาดอกจำปา บำรุงหัวใจ น้ำดี โลหิตฯ
https://goo.gl/6tWqsM
 

อ้างอิง :
https://www.doctor.or.th/article/detail/2463
https://goo.gl/Qt76e6
https://www.panmai.com/Tip/Tip06/Tip06.shtml
https://goo.gl/QjrbYO

บทเพลงบรรเลงชโลมใจ