Group Blog
 
All Blogs
 

เดนไดรติกสไปน์ (Dendritic Spine)

หน่วยปฏิบัติการของระบบประสาทที่มีความสำคัญที่สุด คือ เซลล์ประสาท (neurone) โครงสร้างหลักของเซลล์ประสาทประกอบด้วย ตัวเซลล์ประสาท (cell body) และเส้นใยประสาท (neurites) ซึ่งได้แก่ แอกซอน (axon) และเดนไดรต์ (dendrite) เซลล์ประสาทสื่อสารระหว่างกันโดยใช้สารสื่อประสาท (neurotransmitters) เป็นส่วนใหญ่ ข้อมูลที่ส่งผ่านในรูปสารเคมีจากเซลล์ประสาทรอบข้างหลายๆ เซลล์นั้นเริ่มนำเข้าทางเดนไดรต์ซึ่งประกอบด้วยเส้นใยเป็นจำนวนมาก เกิดเป็นสัญญาณไฟฟ้าเพื่อให้ตัวเซลล์ประมวณผลรวมของสัญญาณดังกล่าว แล้วจึงสร้างกระแสประสาทลำเลียงผ่านแอกซอนซึ่งเป็นเส้นใยยาวและมีเพียวเส้นเดียว ตามลำดับ และที่ปลายแอกซอนของเซลล์ประสาทตัวแรกนี้จะเกิดการติดต่อกับเซลล์ประสาทถัดไปโดยปล่อยสารสื่อประสาทไปจับกับตัวรับ (receptor) ที่อยู่เยื่อหุ้มของโครงสร้างขนาดเล็กที่เรียกว่า “เดนไดรติกสไปน์ (dendritic spine)” ซึ่งอยู่บนเส้นใยเดนไดรต์ของเซลล์ประสาทถัดไป โดยเรียกกระบวนการสื่อสารระหว่างเซลล์ประสาทดังกล่าวในความหมายโดยทั่วไปว่าการเกิดไซแนปส์ (synapse) ซึ่งถ้าจะระบุให้ชัดเจนขึ้นก็อาจเรียกว่าเป็นไซแนปส์เคมี (chemical synapse) เนื่องจากใช้สารสื่อประสาทเป็นสื่อกลางในการสื่อสาร ซึ่งมีกลไกที่แตกต่างจากไซแนปส์อีกประเภทคือ ไซแนปส์ไฟฟ้า (electrical synapse)

เดนไดรติกสไปน์เป็นโครงสร้างพิเศษที่ยื่นออกมาจากเดนไดรต์ของเซลล์ประสาท โดยทั่วไปแล้วเดนไดรติกสไปน์ยาวประมาณ 0.5–2 ไมโครเมตร แต่อาจจะยาวถึง 6 ไมโครเมตรก็ได้ซึ่งพบได้ เช่นที่พบในเซลล์ประสาทบริเวณ CA3 ของสมองส่วนฮิปโปแคมปัส (hippocampus) ในทุกๆ ความยาวหนึ่งไมโครเมตรของเดนไดรต์เซลล์ประสาทที่โตเต็มที่แล้ว จะพบเดนไดรติกสไปน์หนาแน่นประมาณ 1-10 อัน ไซแนปส์ที่มีผลเชิงกระตุ้น (excitatory synapse) เกือบทั้งหมดที่พบในสมองสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมเกิดขึ้นที่เดนไดรติกสไปน์ ซึ่งในเดนไดรติกสไปน์ที่โตเต็มที่นั้นมักจะเกิดไซแนปส์เพียงหนึ่งไซแนปส์เท่านั้นที่ส่วนหัว (spine head) ของมัน

อ่านเนื้อหาพร้อมภาพประกอบที่ //www.fileden.com/files/2007/4/20/1002034/Microsoft%20Word%20-%20DENDRITIC%20SPINES.pdf




 

Create Date : 21 พฤษภาคม 2550    
Last Update : 21 พฤษภาคม 2550 2:54:39 น.
Counter : 307 Pageviews.  

แอกซอน (แกนประสาทนำออก)

แอกซอน (axon) หรือที่ราชบัณฑิตบัญญัติว่า "แกนประสาทนำออก" เป็นเส้นใยของเซลล์ประสาทที่มีลักษณะเรียวยาว แอกซอนเป็นโครงสร้างที่นำกระแสประสาทจากตัวเซลล์ประสาทเพื่อสื่อสารกับเซลล์ประสาทตัวอื่นๆ
ในขณะที่เดนไดรต์ (dendrite) หรือ ใยประสาทนำเข้า เป็นส่วนที่รับกระแสประสาทเข้าสู่ตัวเซลล์




แอกซอนเป็นเส้นใยที่ใช้ลำเลียงข้อมูลข่าวสารของระบบประสาท เมื่อแอกซอนหลายเส้นรวมกันเป็นมัดก็เรียกว่า เส้นประสาท (nerve) เส้นผ่านศูนย์กลางของเส้นใยแอกซอนแต่ละเส้นอาจมีขนาดเล็กระดับไมโครเมตรซึ่งต้องใช้กล้องจุลทรรศ์ส่องดู หรืออาจมีขนาดให­่ที่สามารถมองเห็นนได้ด้วยตาเปล่า เส้นใยแอกซอนที่ยาวที่สุดในร่างกายมนุษย์ คือ แอกซอนในเส้นประสาทเซียติก (sciatic nerve) ซึ่งเริ่มต้นจากฐานของกระดูกสันหลังไปยังนิ้วหัวแม่เท้า โดยมีความยาวประมาณหนึ่งเมตรหรืออาจจะมีความยาวมากกว่านี้ในบางคน

ในสัตว์มีกระดูกสันหลัง แอกซอนบางส่วนจะถูกห่อหุ้มด้วยเยื่อไมอีลิน เยื่อไมอีลินนี้ถูกสร้างจากเซล์เกลีย (glial cell) 2 ชนิด

1. เซลล์ชวาน (Schwann cell) มีหน้าที่สร้างเยื่อไมอีลินในระบบประสาทส่วนปลาย คือ ในเส้นประสาทนอกสมองและไขสันหลัง

2. โอลิโกเดนโดรไซต์ (Oligodendrocyte) มีหน้าที่สร้างเยื่อไมอีลินในระบบประสาทส่วนกลาง คือ ในสมอง และไขสันหลัง




แอกซอนที่ถูกห่อหุ้มด้วยเยื่อไมอีลินแล้วจะมีช่องว่างระหว่างโหนดเรียกว่า โหนดออฟเรนวิเยอร์ (Node of Rainvier) เป็นตำแหน่งที่เกิดการแลกเปลี่ยนไอออนในกระบวนการนำกระแสประสาท หากเกิดการทำลายเยื่อไมอีลินก็จะเกิดโรคทางระบบประสาทที่เรียกว่า โรคปลอกประสาทเสื่อมแข็ง (Multiple Sclerosis) //www.bloggang.com/viewblog.php?id=neuroguy&date=29-01-2007&group=1&blog=1 ปัจจุบันนี้มีการจำแนกประเภทของเส้นประสาทตามความเร็วการนำสั­­ญญาณของแอกซอน การห่อหุ้มด้วยเยื่อไมอีลิน และขนาดของเส้นประสาท เป็นต้น เช่น เส้นประสาทชนิดซี ซึ่งไม่มีเยื่อไมอีลินห่อหุ้ม ทำให้นำกระแสประสาทได้ช้า ในทางตรงกันข้ามเส้นประสาทชนิดเอเดลต้า มีเยื่อไมอีลินห่อหุ้ม จึงทำให้นำกระแสประสาทได้เร็ว เป็นต้น

จบแล้วครับ เล่าพอหอมปากหอมคอก่อนวันนี้




 

Create Date : 07 กุมภาพันธ์ 2550    
Last Update : 7 กุมภาพันธ์ 2550 19:10:43 น.
Counter : 2442 Pageviews.  


weerapong_rx
Location :
London United Kingdom

[Profile ทั้งหมด]

ให้ทิปเจ้าของ Blog [?]
ฝากข้อความหลังไมค์
Rss Feed
Smember
ผู้ติดตามบล็อก : 9 คน [?]




อยู่เมืองกรุงไกลนาเพื่อตามล่าฝัน
Friends' blogs
[Add weerapong_rx's blog to your web]
Links
 

 Pantip.com | PantipMarket.com | Pantown.com | © 2004 BlogGang.com allrights reserved.