สัญญาณอันตรายในการจ้าง “ล่าม” ในประเทศไทย

⚖️ สัญญาณอันตรายในการจ้าง “ล่าม” ในประเทศไทย

เมื่อภาษาคือความยุติธรรม และจรรยาบรรณคือหัวใจของอาชีพล่าม

ในยุคที่ประเทศไทยเต็มไปด้วยการประชุมระหว่างประเทศ งานเจรจาธุรกิจ และการพิจารณาคดีที่มีภาษาต่างประเทศเข้ามาเกี่ยวข้อง “ล่าม” จึงกลายเป็นผู้เล่นสำคัญในทุกเวที

แต่สิ่งที่หลายคนอาจไม่รู้คือ... ไม่ใช่ “ทุกคนที่พูดได้สองภาษา” จะเป็น “ล่ามมืออาชีพ” ได้จริง 😮

บทความนี้อ้างอิงจากงานศึกษาของ สมาคมนักแปลและล่ามแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (SEAProTI) เรื่อง
“Red Flags in Hiring Interpreters in Thailand: A Professional and Ethical Perspective”
ที่ได้สรุป “สัญญาณอันตราย” ที่ผู้ว่าจ้างควรรู้ไว้ก่อนตัดสินใจจ้างล่าม

🚩 1. ไม่มีใบรับรองหรือไม่ใช่สมาชิกสมาคมวิชาชีพ

ล่ามมืออาชีพจะต้องผ่านการรับรองจากองค์กรที่ได้มาตรฐาน เช่น SEAProTI, CIOL, หรือ NAATI
การมีใบรับรองไม่ใช่แค่ “กระดาษใบหนึ่ง” แต่เป็นหลักฐานว่าล่ามคนนั้นผ่านการทดสอบด้านภาษา จรรยาบรรณ และความรับผิดชอบในวิชาชีพ

🚩 2. แอบอ้างว่าเป็น “ล่ามศาล”

ในประเทศไทย “ล่ามศาล” จะได้รับการแต่งตั้ง เป็นรายคดีเท่านั้น
ดังนั้น หากมีใครบอกว่า “เป็นล่ามศาลประจำ” หรือ “ขึ้นทะเบียนถาวรกับศาล” ต้องขอตรวจสอบเอกสารให้แน่ชัด
เพราะการแอบอ้างตำแหน่งถือเป็นพฤติกรรมที่ขัดต่อจรรยาบรรณอย่างร้ายแรง ⚠️

🚩 3. พูดเรื่องลูกค้าหรือคดีของคนอื่น

ล่ามต้องรักษาความลับของลูกค้าและข้อมูลทุกอย่างที่ได้ยินระหว่างการทำงาน
การนำเรื่องที่แปลมาพูดในวงสนทนา หรือโพสต์ลงโซเชียล ถือเป็นการละเมิด กฎหมายอาญา มาตรา 323 และผิดจรรยาบรรณตามระเบียบของ SEAProTI

🚩 4. ใช้ AI หรือแอปแปลภาษาในระหว่างล่ามสด

แม้เทคโนโลยีจะช่วยให้ชีวิตง่ายขึ้น แต่ “AI แปลภาษา” ไม่เหมาะกับงานล่ามสดเลยค่ะ
เพราะข้อมูลที่พูดระหว่างล่ามมักเป็นข้อมูลลับ หรือเกี่ยวข้องกับคดี — การใช้แอปเหล่านี้อาจทำให้ข้อมูลรั่วไหล และเสี่ยงต่อการละเมิด กฎหมาย PDPA

🚩 5. คิดค่าจ้างถูกผิดปกติ

ล่ามมืออาชีพจะคิดค่าจ้างตามระดับความซับซ้อนของงานและเวลาที่ใช้ในการเตรียมตัว
ถ้ามีใครเสนอราคาถูกมากจนไม่น่าเชื่อ... ก็ควรตั้งข้อสงสัยไว้ก่อน เพราะของถูกอาจต้องจ่ายแพงภายหลัง 😅

🚩 6. ไม่มีวินัยทางอาชีพ

มาสาย แต่งกายไม่เหมาะสม พูดแทรก หรือมีท่าทีไม่สุภาพ — สิ่งเหล่านี้สะท้อนถึงความไม่เข้าใจในบทบาทของล่าม
โดยเฉพาะในศาล ล่ามถือเป็น “ผู้ช่วยศาล” ที่ต้องวางตัวเป็นกลาง สุภาพ และเคารพต่อกระบวนการยุติธรรม

🚩 7. ไม่พัฒนาตัวเองหรือไม่มี CPD

ในต่างประเทศ ล่ามต้องเข้ารับการอบรมต่อเนื่องทุกปี หรือที่เรียกว่า Continuous Professional Development (CPD)
เพราะโลกของภาษาและกฎหมายเปลี่ยนเร็วมาก หากไม่เรียนรู้ต่อเนื่อง ความรู้ก็จะล้าหลังอย่างรวดเร็ว

💡 สรุปส่งท้าย

การจ้างล่ามไม่ใช่เพียงเรื่องของ “ภาษาดี” แต่คือเรื่องของ จรรยาบรรณ ความซื่อสัตย์ และความไว้วางใจ

ก่อนว่าจ้างล่าม ควรตรวจสอบให้แน่ใจว่า
✅ มีใบรับรองหรือสมาชิกภาพจากสมาคมวิชาชีพ
✅ มีสัญญาว่าจ้างและข้อตกลงรักษาความลับ
✅ มีประวัติการทำงานที่ตรวจสอบได้

การเลือกใช้ ล่ามที่ได้รับการรับรองจาก SEAProTI คือการรับประกันคุณภาพและความปลอดภัยในการสื่อสารระหว่างภาษาอย่างแท้จริง 🌏

📚 อ่านบทความฉบับเต็ม:
“สัญญาณอันตรายในการจ้างล่ามในประเทศไทย: มุมมองทางวิชาชีพและจรรยาบรรณ”
โดย สมาคมนักแปลและล่ามแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (SEAProTI)

👉 [ใส่ลิงก์บทความหรือหน้าเว็บไซต์ SEAProTI ที่เผยแพร่]