Group Blog
 
 
มีนาคม 2557
 
 1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
3031 
 
10 มีนาคม 2557
 
All Blogs
 

ประเพณีไทย

  ศาสตราจารย์เฉลิม  นาคีรักษ์  ศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ด้านจิตรกรรม เกิดเมื่อวันที่ ๒๑ กันยายน ๒๔๖๐ ที่อำเภอตระการพืชผล จังหวัดอุบลราชธานี บิดาชื่อ นายแดง มารดาชื่อ นางค่ำ บิดาของท่านเป็นเสมียน มารดาทำนา

ท่านได้ใช้ชีวิตในสิ่งแวดล้อมชนบทและธรรมชาติ  มีความสนใจในการวาดและเขียนภาพตั้งแต่เด็ก ไม่ปรากฏว่าพี่น้องของท่านดำเนินชีวิตอย่างท่าน  ส่วนใหญ่แล้วรับราชการหรือไม่ก็ทำนา มีท่านเพียงคนเดียวที่ศึกษาในด้านวิชาศิลปะ เป็นศิลปิน


ศาสตราจารย์เฉลิม เริ่มปฏิบัติงานด้านศิลปะอย่างจริงจัง เมื่อเข้าศึกษาที่โรงเรียนเพาะช่าง และได้ปฏิบัติงานอย่างต่อเนื่องตลอดมา ท่านทำงานทั้ง ๒ แบบ คือ แบบสากลซึ่งเป็นแบบสมัยใหม่ และแบบที่ท่านเรียกว่า แบบประเพณีประยุกต์




ขบวนเกวียนหยุดพักระหว่างทาง  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๐๘
ภาพถ่ายขาวดำสะสมของอาจารย์จำนง  ฉ่ำบุญรอด

ในเรื่องเทคนิคและวัสดุนั้น ท่านเขียนสีน้ำ สีน้ำมัน และสีพลาสติก เรื่องราวที่เขียน ได้แก่ ดอกไม้ หุ่นนิ่ง ทิวทัศน์ ภาพคน ในแบบสากลสมัยใหม่  เรื่องที่เกี่ยวกับประเพณีและวัฒนธรรมไทยในชนบทนั้น ส่วนใหญ่จะเขียนในแบบประเพณีประยุกต์

ผลงานส่วนใหญ่เขียนด้วยสีน้ำและสีน้ำมัน ในด้านสีน้ำมันท่านเขียนได้ดีเป็นพิเศษ  จนได้รับคำชมเชยจากศาสตราจารย์ศิลป  พีระศรี  ท่านเป็นศิลปินและครูสอนศิลปะผู้บุกเบิกคนสำคัญคนหนึ่งของยุคสมัยใหม่ของไทยเรา  งานศิลปะแบบประเพณีประยุกต์นั้นท่านเขียนด้วยสีน้ำมันตั้งแต่ พ.ศ. ๒๕๐๐ โดยมีหลักการเขียนภาพ ดังนี้

๑. อุดมคติ  ศิลปะประเพณีมี ๒ มิติ คือ เส้นและสีแบน ภาพคนจะมีลีลาอ่อนช้อยและแสดงความรู้สึกด้วยท่าทาง ใบหน้าไม่แสดงความรู้สึก เน้นให้เด่นชัดและเกิดความรู้สึกด้วยการตัดเส้น ภาพคนจะมีความรู้สึกว่ามีความเป็นไปได้อย่างสมจริง ทางกายวิภาค ศิลปะสากลมี ๓ มิติ คือ เส้น สี และแสงเงา ภาพจะมีความรู้สึกว่ามีชีวิตเหมือนที่เป็นอยู่ในธรรมชาติจริง

ข้อเสนอเพื่อการพัฒนาของท่าน คือ ควรให้คง ๒ มิติ คือ เส้นและสีแบน ลีลาอ่อนช้อย เน้นความรู้สึกด้วยเส้นไว้ ให้เพิ่มการแสดงออกทางใบหน้า และบรรยากาศ อย่างแบนบาง




ประเพณีวิ่งควาย  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๐๘
บ้านศิลปิน

๒. องค์ประกอบศิลปะ  ศิลปะประเพณีไม่มีเส้นระดับตา เขียนอย่างตานก คือ มองจากบนลงล่าง ในภาพเดียวกันจัดองค์ประกอบหลายเรื่องด้วยเส้นกั้น เป็นการเขียนแบบเล่าเรื่อง  แต่ละเรื่องมีความสำคัญพอ ๆ กัน ภาพจะมีลักษณะแบบศิลปะสากล ที่ใช้เส้นระดับตา เขียนอย่างตามองเห็น มีใกล้ไกลตื้นลึกเหมือนธรรมชาติ ภาพจะมีลักษณะกลม มองเห็นได้รอบตัว จัดองค์ประกอบเพียงเรื่องเด่นเรื่องเดียว นอกนั้นลดความสำคัญลงไปตามลำดับ

ข้อเสนอแนะเพื่อการพัฒนาของท่าน คือ ควรคงการวางภาพแบบตานกไว้ ให้เพิ่มความสำคัญของการวางภาพประธาน ให้ชัดเจนยิ่งกว่าแต่ก่อน เรื่องรองลงมาให้ลดความสำคัญลง

๓. การจัดสี  ศิลปะประเพณีใช้สีแบนเรียบ สดใส ในภาพคนและสัตว์ ภาพสิ่งก่อสร้าง ฉากหลังที่ประกอบด้วยธรรมชาติจะมืดหรืออ่อนปิดทองในภาพ ที่ต้องการเชิดชูศิลปะสากล ใช้สีสดใส อ่อนแก่ ใกล้ไกล ตื้นลึก กลมกลืน เน้นให้เด่นด้วยคุณค่าของสี มีบรรยากาศ

ข้อเสนอแนะเพื่อการพัฒนาของท่าน คือ ให้คงสีแบบสดใสฉากหลังมืดหรือสว่าง จะมีปิดทองหรือไม่ก็ได้ ให้เพิ่มสีอ่อนแก่ และบรรยากาศแบน ๆ

๔. ภาพคน  ศิลปะประเพณี ภาพคนมีลีลาอ่อนช้อย  แสดงความรู้สึกด้วยอาการและท่าทาง รูปร่าง ส่วนสัดสมจริงทางกายวิภาค ไม่แสดงความรู้สึกทางใบหน้า  ศิลปะสากลภาพคนสัตว์ ท่าทางความรู้สึกเป็นไปอย่างธรรมชาติ รูปร่างส่วนสัดกล้ามเนื้อถูกต้องตามหลักกายวิภาค การแสดงออกทางใบหน้าชัดเจน

ข้อเสนอแนะเพื่อการพัฒนาของท่าน คือ ควรคงความอ่อนช้อยของลีลา แสดงความรู้สึกด้วยอาการและท่าทางรูปร่าง สัดส่วน ที่สมจริงทางกายวิภาค ให้เพิ่มความรู้สึกของใบหน้าขึ้น




ขี่ม้า  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๐๙
ภาพถ่ายสะสมของอาจารย์วิวัฒน์  กุลจันทร์

๕. บรรยากาศ  ศิลปะประเพณี ไม่แสดงความรู้สึกทางบรรยากาศ คงเป็นลักษณะสีแบนสดใส แสดงสีอ่อนแก่ ตื้นลึก มีบรรยากาศใกล้ไกล และรอบ ๆ ตัวเหมือนที่ปรากฏในธรรมชาติ

ข้อเสนอแนะเพื่อการพัฒนาของท่าน คือ ควรเพิ่มบรรยากาศผสมเข้าไปบ้าง เพื่อให้ภาพดูนุ่มนวลขึ้น แต่ให้คงสภาพสีแบนสดใสไว้ ตัดเส้นด้วยสีอ่อนแก่

๖. ความซาบซึ้งในความงาม  ศิลปะประเพณี ความประทับใจในความงามจะไม่ดึงดูดความรู้สึกทันทีที่พบเห็น ความซาบซึ้งจะค่อย ๆ ทวีขึ้น  เมื่อได้พิจารณาถึงส่วนประกอบต่าง ๆ อย่างละเอียด

เริ่มจากการจัดวางภาพซึ่งเป็นแบบตานก การจัดวางสี การลำดับเรื่องราวซึ่งเริ่มจากบนลงล่าง หรือจากซ้ายไปขวา ประธานของภาพจะเป็นสิ่งก่อสร้างหรือภาพคน  ซึ่งเป็นตัวแปลความหมายของเรื่อง

ภาพสัตว์หรือธรรมชาติอื่น ๆ เป็นส่วนหนุนภาพที่ได้รับการยกย่องว่าเป็นชั้นเยี่ยม จะอยู่ที่มาตรฐานและฝีมือการเขียนรูปคนและสัตว์ ซึ่งจะเป็นทั้งให้ความซาบซึ้ง และนำทางของความเข้าใจในเรื่องราว เช่น พิจารณารูปร่าง ส่วนสัด หน้าตา ท่าทาง ลีลาอ่อนช้อย

เหมาะกับสภาพความรู้สึกนั้น ๆ การตัดเส้นเฉียบขาด ถ้ารูปคนและสัตว์อยู่ในขั้นมาตรฐาน ส่วนประกอบอื่น ๆ ก็ย่อมมีมาตรฐานดีด้วย  เมื่อทำความเข้าใจในส่วนต่าง ๆ ดังกล่าวแล้ว เชื่อได้ว่าความซาบซึ้งในความงามจะบังเกิดขึ้น

ความรู้สึกแน่นอนในศิลปะสากล ความประทับใจในความงามของศิลปะสากล อันมีรากฐานมาจากการมองเห็น สำนึกและซาบซึ้งในความงามของธรรมชาติ ซึ่งมนุษย์คุ้นเคยอยู่ทุกเมื่อเชื่อวัน จะทำให้ประทับใจและซาบซึ้งในความงามได้โดยอัตโนมัติ

การจัดวางภาพก็ไม่สลับซับซ้อนและสร้างปัญหา จะแสดงเรื่องใดก็จัดวางภาพ จัดวางสี เรื่องนั้นให้เด่นเฉพาะ เรื่องอื่น ๆ เป็นส่วนประกอบจัดให้เป็นรองลงไป จึงดูไม่สับสนเข้าใจง่าย




รดน้ำสังข์  สีโปสเตอร์บนกระดาษ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๑๓
ปฏิทินโรงงานยาสูบ

ข้อเสนอแนะเพื่อการพัฒนาของท่าน คือ
ศิลปะประเพณี มีอุดมคติการจัดวางภาพแบบตานก และเล่าเรื่องจากบนลงล่าง หรือซ้ายไปขวา ซึ่งขัดกับความรู้สึก และธรรมชาติของการมองเห็น จึงทำให้สับสน และเข้าใจซาบซึ้งความงามในศิลปวัฒนธรรมของเราได้ไม่รวดเร็ว

ควรประยุกต์บางส่วนที่สับสนให้เข้าใจได้ง่ายขึ้น เช่น การจัดวางภาพที่เป็นประธานของเรื่องให้เด่นกว่าภาพส่วนอื่น ๆ  ส่วนรองลงไปให้จัดเป็นส่วนส่งเสริมและสนับสนุนให้ภาพประธานเด่นขึ้น และให้คงรักษาการจัดภาพแบบตานกไว้ ให้เพิ่มความมีชีวิตชีวาขึ้นบ้าง




แห่เทียนพรรษา  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๒๒



ลอยกระทง  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๑๙
สำนักงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติ



หนุ่มสาวเก็บบัว  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๒๒
ภาพสไลด์สะสมของอาจารย์วิวัฒน์  กุลจันทร์



สาวเก็บบัว  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๑๘
งานศิลปกรรมธนาคารกสิกรไทย



เก็บบัว  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๒๘
สำนักงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติ



แข่งเรือยาว  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๒๗
ภาพสไลด์สะสมของอาจารย์วิวัฒน์  กุลจันทร์



สงกรานต์หนุ่มสาว  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๑๘
ศูนย์ศิลปะสยาม ดิเอ็มโพเรี่ยม



ขี่ม้าก้านกล้วย  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๓๔
สำนักงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติ



งูกินหาง  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๑๕
ภาพสไลด์สะสมของอาจารย์วิวัฒน์  กุลจันทร์



สงกรานต์  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. -
SOMBAT GALLERY คุณสมบัติ  วัฒนไทย



ตลาดน้ำยามเช้า  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๒๖
Private Collection U.S.A.



ครกกระเดื่อง  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  ๔๗
x ๕๙ ซม.  พ.ศ. ๒๕๒๔
ศูนย์ศิลปะสยาม คุณวิรัช  ธรรมถาวรวนิช



แห่นาคไปบวช  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. -
SOMBAT GALLERY คุณสมบัติ  วัฒนไทย



ตลาดนัดสนามหลวง  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  ๔๗.๕
x ๖๐ ซม.  พ.ศ. ๒๕๑๖
ธนาคารไทยพาณิชย์ จำกัด (มหาชน)



ตลาดนัดสนามหลวง  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๒๗
ผลงานสะสมของคุณประสาน-กัลยาณี  ทะรักษา



นาเกลือ  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๒๖
ภาพสไลด์สะสมของอาจารย์วิวัฒน์  กุลจันทร์



สาวตำข้าว  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. -
โปสเตอร์สะสมของคุณมานพ  ศุภนาม



งานบุญแห่บั้งไฟ  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๒๖
ภาพสไลด์สะสมของอาจารย์วิวัฒน์  กุลจันทร์



ทำบุญขึ้นปีใหม่  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๑๘
ภาพโปสเตอร์สะสมของอาจารย์ปัญญา  เพ็ชรชู



เล่นว่าวสนามหลวง สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๒๒
งานศิลปกรรมธนาคารกสิกรไทย



ขี่ม้าก้านกล้วย  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  ๖๐
x ๘๘ ซม.  พ.ศ. ๒๕๒๒
ธนาคารไทยพาณิชย์ จำกัด (มหาชน)



เด็กตีวงล้อ  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๒๔
Private Collection U.S.A.



ก่อพระเจดีย์ทราย  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๒๒
ภาพสไลด์สะสมของอาจารย์วิวัฒน์  กุลจันทร์



ถวายพุ่มดอกไม้  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๒๒
ภาพสไลด์สะสมของอาจารย์วิวัฒน์  กุลจันทร์



ชนไก่  สีน้ำมันบนผ้าใบ  ขนาด  -  พ.ศ. ๒๕๒๗
ภาพสไลด์สะสมของอาจารย์วิวัฒน์  กุลจันทร์



เรียบเรียงจากหนังสือ ๘๔ ปีชาตกาล ศาสตราจารย์เฉลิม  นาคีรักษ์ ศิลปินแห่งชาติ




 

Create Date : 10 มีนาคม 2557
0 comments
Last Update : 10 มีนาคม 2557 11:34:52 น.
Counter : 1582 Pageviews.


MOON11
Location :
สกลนคร Thailand

[ดู Profile ทั้งหมด]

ให้ทิปเจ้าของ Blog [?]
ฝากข้อความหลังไมค์
Rss Feed
Smember
ผู้ติดตามบล็อก : 1 คน [?]




บันทึกความรัก ความคิดถึง ความทรงจำ
บันทึกความรัก ความคิดถึง ความทรงจำ
ห้องภาพวาดศิลปะ
ห้องภาพวาดศิลปะ
wall paper
wall paper
อัศจรรย์พระธาตุหลวงตามหาบัว
อัศจรรย์พระธาตุหลวงตา มหาบัว
ดอกบัวงาม
ดอกบัวงาม
เส้นสายลายน้ำ
เส้นสายลายน้ำ
ศิลปะ 3 มิติ
ศิลปะภาพ 3 มิติ
ศิลปะ อ.เฉลิมชัย
ศิลปะ อ.เฉลิมชัย
Art Wallpaer
Art wall paper
Friends' blogs
[Add MOON11's blog to your web]
Links
 

 Pantip.com | PantipMarket.com | Pantown.com | © 2004 BlogGang.com allrights reserved.