@ดูงิ้วเถิดชื่นใจ@
Group Blog
 
<<
พฤษภาคม 2554
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031 
 
31 พฤษภาคม 2554
 
All Blogs
 
5 วิถี 五法

四功五法 4 ทักษะ 5 วิถี
4ทักษะ หมายถึง “ขับร้อง เจรจา ท่วงท่า พะบู๊” (唱念做打)
อันเป็น 4 ทักษะพื้นฐานของการแสดงงิ้ว ซึ่งได้เคยแนะนำไปก่อนหน้านี้แล้ว
http://www.bloggang.com/viewdiary.php?id=operahouse-tang&month=08-2010&date=23&group=1&gblog=8

ในการแสดงงิ้วยังมีสิ่งสำคัญที่จำเป็นต้องมีควบคู่ไปกับ 4 ทักษะด้านบน นั่นคือ
5 วิถี ประกอบไปด้วย

手 "มือ" หมายถึง การใช้มือ รวมถึงนิ้ว ในการแสดงท่าทางสื่อความหมายต่างๆ
眼 "ตา" หมายถึง การใช้ดวงตา แสดงอารมณ์ความรู้สึกตามบทบาท
身 "กาย" หมายถึง การเคลื่อนไหวด้วยร่างกาย ไม่ว่าจะเป็นไหล่ เอว สะโพก รวมถึงส่วนอื่นๆ
法 "หลักการ" หมายถึง การแสดงท่าทางต่างๆที่ต้องมีขั้นตอน แบบแผน ลำดับขั้น
步 "ย่างก้าว" หมายถึง การเดินเหิน การวิ่ง อันแสดงถึงสถานะที่แตกต่างกันไปในทุกๆตัวละคร



1. วิถีแห่งการใช้มือ 手
การใช้มือในการแสดงงิ้ว เป็นไปในลักษณะเดียวกับนาฏศิลป์ไทย คือมีนาฏยภาษาหรือภาษาท่า
เป็นการสื่อสารโดยใช้มือสื่อความหมาย ซึ่งข้อแตกต่างกับนาฏศิลป์ไทยคือ งิ้ว หรือ อุปรากรจีน สามารถใช้ภาษาท่าพร้อมไปกับการร้อง อันเป็นศิลปะโบราณแขนงเดียวในโลกที่มีรูปแบบการแสดงร้องและรำไปในเวลาเดียวกันโดยเฉพาะงิ้วคุนฉวี่อันเป็นงิ้วโบราณที่มีท่วงทำนองการแสดงอันเหมาะสมในการรำและร้องไปพร้อมๆกัน

การแสดงโบราณอีกสองแขนงคือ ละครสันสกฤตของอินเดีย และสุขนาฏกรรมโศกนาฏกรรมของกรีกโบราณ ละครสันสกฤตเป็นการแสดงที่เน้นการแสดง โดยมีคนพากย์หรือร้องแทนตัวนักแสดง สุขนาฏกรรมโศกนาฏกรรมของกรีกโบราณเน้นที่การยืนร้องบรรยายเรื่อง หรือที่เรียกว่าโอเปร่า ไม่เน้นการแสดง และทั้งสองแขนงนี้ได้เสื่อมลงจนเกือบหมดแล้ว เหลือเพียงงิ้วของจีนที่ยังคงมีอยู่ทั่วประเทศจีน โดยแบ่งเป็นงิ้วหลวงและงิ้วท้องถิ่น รวมแล้วมีมากถึงสามร้อยกว่าประเภท

ภาพ:วิธีการใช้มือสื่อความหมายต่างๆของเหมยหลานฟาง















2. วิถีแห่งสายตา 眼
การใช้ดวงตาในการแสดงงิ้ว มีวัตถุประสงค์เหมือนการแสดงละครทีวีหรือภาพยนตร์ที่เราเห็นในปัจจุบัน
ดวงตาเป็นหน้าต่างของหัวใจ หากต้องการสื่ออารมณ์รัก โกรธ ชอบ เศร้า ฯลฯ ก็ต้องแสดงออกที่ดวงตา
ต่างกันที่การแสดงงิ้ว จะใช้ดวงตาแสดงออกมากกว่าปกติ เพราะเป็นการแสดงบนเวทีที่มีผู้ชมอยู่ในระยะต่างๆ
หากไม่แสดงอารมณ์ให้มากเกินความจริง ผู้ชมที่อยู่ในแถวหลังสุดก็จะไม่สามารถมีอารมณ์ร่วมได้
ดังนั้น การแสดงงิ้วจึงมีการวาดดวงตาในใหญ่ด้วยสีดำ เพื่อเป็นการเพิ่มขนาดดวงตาให้มองเห็นได้ชัดเจนยิ่งขึ้น
และยังมีการดึงตาในชี้ขึ้น เพื่อให้ดวงตาดูมีพลัง ก็ไม่ต่างอะไรกับสาวๆสมัยนี้ที่กรีดหางตาให้ชี้ขึ้น เพิ่มความมั่นใจ

ภาพ:นักแสดงวาดดวงตาเพื่อเพิ่มขนาดและให้ดูมีชีวิตชีวาเมื่อทำการแสดง



3. วิถีแห่งกาย 身
การใช้ร่างกายในการแสดงงิ้ว หมายรวมถึง แขน ไหล่ หลัง เอว สะโพก ขา ฯลฯ
ซึ่งอวัยวะทุกส่วนนี้จะต้องเคลื่อนไปในลักษณะที่เป็นธรรมชาติและสอดคล้องกัน
แต่ต้องอย่าลืมว่า ต้องมีความเป็นศิลปะและงดงามอยู่ในการเคลื่อนไหวในทุกอิริยาบท
ไม่เพียงแต่ยามเคลื่อนไหว แม้แต่อิริยาบทที่หยุดนิ่ง ไม่มีการเดิน ก็ต้องมีการเคลื่อนไหวเอวประกอบการร้อง
การแสดงงิ้ว มีทั้งยืนร้อง นั่งร้อง คุกเข่าร้อง ในสองรูปแบบหลัง จึงต้องมีการใช้เอวเคลื่อนไหวร่างกายท่อนบน
เพื่อให้ร่างกายนักแสดงไม่หยุดอยู่กับที่ จนอาจทำให้ผู้ชมเกิดความเบื่อหน่ายเพราะนักแสดงแข็งราวท่อนไม้พูดได้

ภาพ:การคุกเข่าร้อง ก็ต้องมีการเคลื่อนไหวร่างกายท่อนบนเช่นกัน



4. วิถีแห่งหลักการ 法
หลักการในการแสดงงิ้ว เป็นสิ่งที่สำคัญที่ขาดไปเสียไม่ได้เลยในการแสดงอุปรากรจีน
แต่โบราณมา คำว่า 法 ใน 5 วิถีนี้ เป็นคำที่จำกัดความได้ยากที่สุด และยังคงถกเถียงกันจนถึงปัจจุบัน
บ้างว่าคือหลักการ บ้างว่าคือผม (เสียงเพี้ยนมาจาก 发 ที่แปลว่าผม) บ้างก็ตัดออกไปและเติมคำอื่นไปแทน ฯลฯ
ในส่วนของการตีความตามรูปศัพท์ว่าคือ หลักการ มีการอธิบายไว้ว่า หมายถึง ขั้นตอน ลำดับขั้น แบบแผน
การแสดงงิ้ว ในทุกอิริยาบท จะมีหลักในการแสดง โดยมีลักษณะวาดอวัยวะตามทิศทางของวงกลม
เช่น หากจะชี้ไปทางขวา ต้องเริ่มยกมือวาดจากซ้าย หากจะชี้ด้านบน ต้องเริ่มยกมือวาดจากด้านล่างขึ้นไป ฯลฯ
ซึ่งหลักการเหล่านี้นี่เอง เป็นสิ่งที่อีก 4 มือ ตา กาย เท้า จะต้องยึดถือเป็นหลักในการเคลื่อนไหว
ดังนั้น การแสดงเลียนแบบงิ้วในรูปแบบต่างๆ หรืองิ้วที่ไม่ได้รับการฝึกฝนอย่างถูกต้อง จะดูไม่เหมือนงิ้ว
สาเหตุสำคัญก็คือนักแสดงท่านนั้นๆ ขาด หลักการ ซึ่งเป็นอีกหัวใจหนึ่งในการแสดงอุปรากรจีน
หรือเราสามารถเข้าใจว่าหลักการนี้เป็น วิถีแห่งใจ ก็ไม่ผิดเช่นกัน

ภาพ:การสะบัดผมของงิ้ว ก็ต้องเป็นไปในรูปแบบที่ถูกต้อง จึงจะออกมาสวยงาม



5.วิถีแห่งการย่างก้าว 步
การย่างก้าวในการแสดงงิ้ว เป็นส่วนสำคัญอีกหนึ่งส่วนที่จะแสดงให้ผู้ชมเข้าใจตัวละคร
โดยการย่างก้าวของตัวละครแต่ละประเภทจะไม่เหมือนกัน พระ นาง หน้าลาย ตลก มีวิธีการเดินต่างกันไป
และยังแบ่งย่อยวิธีการเดินออกไปตามอายุของตัวละคร ตามลักษณะนิสัย ตามสภาวะทางอารมณ์ ฯลฯ
ภาพที่ติดตาและประทับใจของผู้ชมงิ้ว ส่วนมากจะเป็นภาพของนางเอกที่เดินซอยเท้าถี่ๆ ราวกับเหาะไป
การเดินในลักษณะนี้ ก็สื่อถึงหญิงสาวสมัยโบราณที่รัดเท้า ทำให้ก้าวเท้าได้ไม่กว้างนัก
เพราะในสมัยโบราณ เท้าสตรี ถือเป็นส่วนสำคัญที่จะไม่ให้ใครเห็นเป็นอันขาด แม้แต่สามีของตน
เวลานอนยังต้องใส่ถุงเท้าไว้ หญิงจีนโบราณถือว่าการเปลือยเท้าเพียงส่วนเดียว น่าอับอายยิ่งกว่าเปลือยกายทั้งตัวหรือตัวพระเอกที่ใส่รองเท้าส้นหนา เพื่อความสง่างาม ยามก้าวเดินหรือแสดงท่าทาง ก็ต้องมีท่าที่ถูกต้อง

ภาพ:จูล่งย่างก้าวด้วยท่าทางอันสง่าและน่าเกรงขาม



ดังที่กล่าวไปแล้วว่า การแสดงงิ้วหรืออุปรากรจีน มีรูปแบบที่เป็นแบบแผน
และการจะแสดงให้ได้ดี จำเป็นต้อง นำทักษะและวิถีเหล่านี้มาผนวกให้เป็นหนึ่งเดียว
หากไม่สามารถทำได้ หรือทำได้ไม่ดีพอ ก็จะทำให้ท่าทางที่แสดงออกมาดูเก้ๆกังๆ ไม่เป็นงิ้ว
มีผู้อาวุโสกล่าวไว้ว่า หากจะให้ดี ต้องทำให้ถึงขั้น "หกผสาน" (六合)คือ
"ตาผสานใจ ใจผสานลมหายใจ ลมหายใจผสานกาย กายผสานมือ มือผสานเท้า เท้าผสานสะโพก"
“眼与心合、心与气合、气与身合、身与手合、手与脚合、脚与胯合”
ดังนั้น การแสดงอุปรากรจีนจะให้ดีได้ จึงไม่ใช่เรื่องง่ายๆอย่างที่เรานั่งชมหรือเข้าใจกัน




Create Date : 31 พฤษภาคม 2554
Last Update : 27 พฤษภาคม 2556 23:38:41 น. 2 comments
Counter : 1866 Pageviews.

 
แวะมาอ่านบล๊อคเพื่อนๆครับ ว่างๆแวะมาทักทายกันบ้างนะครับ หนังสือพิมพ์


โดย: bbandp วันที่: 4 มิถุนายน 2554 เวลา:8:36:16 น.  

 
สมัยผมเด็กๆ พ่อชอบพาผมดูงิ้วไหว้เจ้าครับ ในสมัยโน้นถนนหนทางยังไม่มีตัดหลายเส้น ถนนตามชุมชนยังเป็นลานดิดอยู่ ถึงเวลาก่อนเทศกาลตรุษจีน จะมีการตั้งโรงงิ้ว(ชั่วคราว)ใกล้ๆยังที่มีศาลเจ้า เท่าที่ทราบจะเป็นงิ้วที่มีคนบริจาคเนื่องจากเคยบนไว้เมื่อปีก่อน เป็นการแสดงเพื่อถวายเจ้าโดยเฉพาะ คืนสุดท้ายของงาน จะมีการประมูลเข้าของที่คนนำมาถวาย เช่นถาดผลไม้ เข้าของเช่นเจกัน กระเช้าไม้ดอก รวมทั้งมีการประมูลโคมไฟที่มีต้นไผ่ ที่มีเพียงหนึ่งต้นในงานในแต่ละปี ว่ากันว่า ทุกคนที่มีเงินจะแย่งกันประมูลไว้เพื่อนำไปประดับหน้าบ้าน เดี๋ยวนี้หาดูไม่ค่อยพบแล้วครับ


โดย: 绍华 (SURAWISH ) วันที่: 6 สิงหาคม 2554 เวลา:11:54:37 น.  

ชื่อ : * blog นี้ comment ได้เฉพาะสมาชิก
Comment :
  *ส่วน comment ไม่สามารถใช้ javascript และ style sheet
 

อุปรากรจีน
Location :


[ดู Profile ทั้งหมด]

ให้ทิปเจ้าของ Blog [?]
ฝากข้อความหลังไมค์
Rss Feed
Smember
ผู้ติดตามบล็อก : 5 คน [?]




@ยินดีต้อนรับทุกท่านที่สนใจอุปรากรจีนครับ@

"บทความทุกชิ้นทั้งในกระทู้และblogนี้
ข้าพเจ้าขอสงวนสิทธิ์ในการคัดลอก
หากต้องการจะนำไปใช้ในกิจการใดๆ
รบกวนให้เกียรติลงชื่อ/Creditผู้เขียน
หรือจะแจ้งให้ทราบล่วงหน้าก็จะดีมาก
มิเช่นนั้นจะถูกดำเนินคดีตามกฎหมาย"

Credit: ดนุพล ศิริตรานนท์

สามารถชมคลิปสารคดีงิ้วและงิ้วเรื่องต่างๆได้ที่
https://www.facebook.com/jingju.thai
http://www.youtube.com/user/MrOperahouse

ขอให้ทุกท่านมีความสุขกับสิ่งตัวเองที่รักนะครับ
Friends' blogs
[Add อุปรากรจีน's blog to your web]
Links
 

 Pantip.com | PantipMarket.com | Pantown.com | © 2004 BlogGang.com allrights reserved.